از پیامبر(ص) و پیشوایان سخنی به این مضمون نقل شده که «هر کس قرآن را به رأی خود تفسیر کند، برای خود جایگاهی در آتش مهیا کرده است.» شاید در بحثهای دراز دامنی که در مورد معنا و مصادیق «تفسیر به رأی» در گرفته باشد، یک معنای واضح آن کمتر مورد توجه قرار گرفته باشد: …
🔸 سورهٔ ابراهیم(ع)، ۱۸: مَثَل کسانی که به پروردگار خود کافر شدند، کردارهایشان به خاکستری میماند که بادی تند در روزی طوفانی بر آن بوزد: از آنچه به دست آوردهاند هیچ [بهرهای] نمیتوانند بُرد. این است همان گمراهی دور و دراز. 🔸 «کفر آوردن به رب»، به معنی پوشاندن حقیقت پرورش پروردگار، حقیقت کاری که …
سورهٔ رعد، ۴۰: و اگر پارهای از آنچه را که به آنان وعده میدهیم به تو بنمایانیم، یا تو را بمیرانیم، جز این نیست که بر تو رساندن [پیام] است و بر ما حساب [آنان]. 🔸 وقتی ستمهای ستمگران را که میبینیم، اغلب آرزو میکنیم که ستمگر سزای خودش را ببیند. آن هم نه خیلی …
سورهٔ رعد، ۲۸: همان کسانی که ایمان آوردهاند و دلهایشان به یاد خدا آرام میگیرد. آگاه باش که با یاد خدا دلها آرامش مییابد. 🔸 این وعدهٔ «اطمینان قلب» ناشی از «ذکر خدا» است، در طول تاریخ اسلام همواره مورد توجه کثیری از مسلمانان بوده است. احتمالاً تشویشها زمانه و اضطرابهای بسیاری ناشی از دشواریهای …
🔸 سورهٔ رعد، ۱۸: برای کسانی که پروردگارشان را اجابت کردهاند، نیکی است. و کسانی که وی را اجابت نکردهاند، اگر سراسر آنچه در زمین است و مانند آن را با آن داشته باشند، قطعاً آن را برای بازخرید خود خواهند داد. آنان به سختی بازخواست شوند و جایشان در دوزخ است و چه بد …
🔸سورهٔ رعد، آیهٔ ۸: خداوند میداند که هر مادینهای چه در رَحِم خود حمل میکند، و نیز از آنچه که رحم جذب میکند [و به مصرف غذای جنین میرساند] و آنچه زیاد آورده [و مصرف نمیکند] آگاه است. هر چیزی در نزد او اندازهای معین دارد. این آگاهی خداوند، آگاهیای بیهوده نیست. پروردگار، آگاهی خود …
سورهٔ یوسف(ع)، ۱۰۶: و بسیاری از ایشان ایمان نمیآورند جز اینکه مشرکند. 🔸 ایمانمان به خدا، چه بسا که آغشته به شرک باشد. اینجا بحث از ناخالص بودن یک اعتقاد نیست؛ این آیه میگوید آنان مشرک «هستند». یعنی راجع به گونهای از بودن صحبت میکنیم. برادران یوسف(ع) را به یاد بیاوریم. فارغ از اینکه عقیدهٔ …
🔸 یوسف(ع)، ۸۷:ای پسران من، بروید و از یوسف و برادرش جستجو کنید و از رحمت خدا نومید مباشید، زیرا جز گروه کافران کسی از رحمت خدا نومید نمیشود. 🔸 آیهٔ ۸۷ جوهر عمل خداوند و یعقوب(ع) و یوسف(ع)، و یکی از امیدبخشترین آیات قرآن است. اما معمولاً فراموش میشود که این آیه فقط به …
🔸 سورهٔ یوسف(ع)، ۸۳: [یعقوب] گفت: «[چنین نیست،] بلکه نفس شما امری [نادرست] را برای شما آراسته است. پس [صبر من] صبری نیکوست. امید که خدا همه آنان را به سوی من [باز] آورد، که او دانای حکیم است.» 🔸 این موقعیتی است که برادران به ظاهر در آن خطایی نکردهاند، اما یعقوب این سخن …
سورهٔ یوسف(ع)، ۶۴: [یعقوب] گفت: «آیا همان گونه که شما را پیش از این بر برادرش امین گردانیدم، بر او امین سازم؟ پس خدا بهترین نگهبان است، و اوست مهربانترین مهربانان.» 🔸 این سخن یعقوب(ع) را شاید مانند سخنی طعنهآمیز بشنویم که در آن فرزندانش را به خاطر آن چیزی که پیشتر با یوسف(ع) کردهاند …